AI "Merlin" ผู้ช่วยวินิจฉัยจากภาพ CT อาจเปลี่ยนอนาคตการแพทย์ทีมนักวิจัยจากสถาบันสุขภาพแห่งชาติสหรัฐฯ (NIH) เปิดตัวผลงานใหม่ที่อาจปฏิวัติวงการแพทย์  โมเดลปัญญาประดิษฐ์ชื่อ “Merlin” ซึ่งสามารถวิเคราะห์ภาพเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ (CT scan) แบบ 3 มิติ และทำนายความเสี่ยงโรคต่าง ๆ ได้อย่างแม่นยำMerlin ถือเป็น “foundation model” หรือโมเดลพื้นฐานขนาดใหญ่ตัวแรกที่พัฒนาเพื่อการทำงานกับข้อมูลภาพทางการแพทย์โดยเฉพาะ 

ทีมวิจัยจากมหาวิทยาลัยสแตนฟอร์ดได้ใช้ฐานข้อมูล CT ช่องท้องกว่า 15,000 ภาพ จับคู่กับรายงานรังสีและรหัสการวินิจฉัยเกือบ 1 ล้านรายการ เพื่อฝึกให้ Merlin เข้าใจความเชื่อมโยงระหว่างภาพและข้อความทางการแพทย์ผลการทดสอบน่าประทับใจอย่างยิ่ง Merlin สามารถทำนายรหัสโรคได้ถูกต้องเฉลี่ย 81% สูงกว่าโมเดลเฉพาะทางอื่น และแม่นยำถึง 90% ในบางกรณี

 นอกจากนี้ ยังใช้ภาพ CT ทำนายความเสี่ยงของโรคเรื้อรัง เช่น เบาหวาน โรคหัวใจ หรือกระดูกพรุน ได้ถูกต้อง 75% ซึ่งบ่งชี้ว่า AI สามารถตรวจจับสัญญาณเริ่มต้นของโรคที่ตามนุษย์อาจมองไม่เห็นที่น่าสนใจคือ Merlin ยังทำงานได้ดีแม้เจอกับภาพ CT ของอวัยวะที่ไม่เคยเห็นมาก่อน เช่น ทรวงอก แสดงให้เห็นถึงความสามารถในการเรียนรู้ข้ามขอบเขตข้อมูลนักวิจัยเชื่อว่า เทคโนโลยีนี้จะช่วยให้การวินิจฉัยโรคเร็วขึ้น ลดภาระของรังสีแพทย์ และเปิดประตูสู่ยุคใหม่ของการแพทย์เชิงทำนาย โดย “Merlin” อาจถูกนำมาปรับใช้เป็นฐานข้อมูลและเครื่องมือฝึกโมเดลเฉพาะทางในอนาคต

Akshay Chaudhari, Ph.D. หัวหน้าทีมสรุปไว้ว่า“Merlin คือโครงสร้างพื้นฐานให้กับชุมชน AI ด้านการแพทย์  จากจุดนี้ไป ท้องฟ้าคือขีดจำกัด”งานวิจัยนี้เผยแพร่ในวารสาร Nature เมื่อวันที่ 4 มีนาคม 2026 ภายใต้ชื่อ “Merlin: A Computed Tomography Vision Language Foundation Model and Dataset”

ภาพประกอบ : Ai Grok